Open source en het bedrijfsleven ~ Vandaag de dag zijn tal van IT-voorzieningen zo doordrongen van allerlei open source-software dat men het vaak niet eens in de gaten heeft. Toch staan commerciële bedrijven steeds meer op gespannen voet met hun open source-wortels. Is de liefde voorbij?
Bedrijven zijn verzot op open source software en gebruiken het in allerlei producten en diensten. Dit varieert van apparaten zoals onze telefoon, router en navigatiesysteem tot online diensten zoals Twitter, Google en Facebook, om maar niet te spreken van software als Apache, Linux en Samba. Bedrijven die bouwen op open source-oplossingen lijken echter steeds vaker in conflict te komen met de geldende regels, ofwel licentiebepalingen.
Serieuze relatie
Liefkozingen voor open source software worden al gauw serieuze relaties waar allang niet meer geheimzinnig over wordt gedaan. Heel wat bedrijven hebben een amoureuze verhouding met open source software zoals IBM, Google, Amazon, Novell, Samsung, VMWare, Cisco, Oracle, Apple en Microsoft. Niet allemaal komen ze er openlijk voor uit, want sommigen houden het liever bij een heimelijke liefde. Daar is natuurlijk niets mis mee, maar de laatste tijd begin ik toch steeds meer vraagtekens te zetten bij deze vorm van liefde. Deze bedrijven tonen zich namelijk lang niet zo open source-gezind wanneer zaken zoals intellectueel eigendom en concurrentie tot inzet zijn verheven.
Prettig huwelijk
Een mooi voorbeeld is de smartphone-markt. Die is relatief nieuw, maar open source software is daar zeer geliefd. Android, het open sourceplatform voor mobiele apparaten, klom binnen twee jaar op tot meest gebruikte platform voor mobieltjes. Meerdere onderzoeken bevestigen deze koppositie en voorspellen dat Android sterk zal uitlopen op de concurrentie. Deze populariteit dankt Android aan het open source-karakter dat fabrikanten in staat stelt gratis Android te gebruiken en aan te passen voor hun mobiele apparaten. De groei, bloei en liefde voor het platform is helaas niet onopgemerkt gebleven en inmiddels beginnen zich donkere wolken te verzamelen boven het gelukkige huwelijk tussen Android en de smartphonefabrikanten.
Echtscheiding
Apple is een serieuze grootgebruiker van open source software in producten zoals Mac OS X en iOS, maar deze liefde voor open source software geldt dan vooral voor de producten van Apple zelf. Zo duldt het technologiebedrijf uit Cupertino beslist geen concurrentie voor de iPhone en ziet het bedrijf een serieuze bedreiging in het Android-platform. Met het opvoeren van allerlei patenten en gewapend met juridisch zwaar geschut voert Apple momenteel tal van rechtszaken tegen fabrikanten die Android aanbieden op hun telefoons. En dan is er Oracle, dat met de acquisitie van Sun Microsystems in een klap de grootste open source technology provider in de markt werd. Als zwaargewicht op het gebied van open source- producten en -diensten zou je een houding verwachten die in lijn is met de open sourcegedachte. Helaas voert ook Oracle nu talloze rechtszaken tegen bedrijven over het eigen open source-portfolio. De laatste juridische griezelscène van de softwaregigant richt zich op het Android-platform, waarbij Oracle stelt dat het platform een aantal Java-patenten overtreedt in Google’s Java-implementatie. Van liefde is hier geen sprake meer.
Alimentatie
De liefdesklucht krijgt een krankzinnige wending als je bedenkt dat inmiddels voor elk verkocht apparaat waar Android op draait, een bedrag moet worden betaald aan Microsoft. Het softwarebedrijf uit Redmond, dat zelf een mobieltjesplatform probeert te lanceren in de markt, claimt deze vergoeding vanwege het schenden van allerlei patenten. Android moet wel zeer geliefd zijn bij Microsoft, want allerlei conservatieve berekeningen laten zien dat Microsoft in 2015 zo’n 6,3 miljard dollar verdient aan het open source mobieltjesplatform. Alle genoemde softwarebedrijven maken gebruik van open source software. Tegelijkertijd deinzen deze bedrijven er niet voor terug om open source software aan te vallen. Dit gebeurt via allerlei patenten, al dan niet obscuur, die weer worden gevolgd door geldclaims. De liefde is voorbij en commerciële bedrijven lijken inmiddels een verwoede strijd te voeren om hun succesvolle open source ex-partners uit te kleden met alimentatie. Welkom op het feest van de bedorven liefde!
Deze column verscheen eerder in Linux Magazine, editie augustus 2011.
